ابن سعد ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )
112
الطبقات الكبرى ( فارسي )
( 1 ) عفّان بن مسلم و هاشم بن قاسم هر دو از شعبه ، از ابو اسحاق ، از براء بن عازب نقل مىكنند كه مىگفته است * در غزو خيبر چند خر اهلى را كشتيم كه منادى رسول خدا ( ص ) ندا داد ديگها را تهى كنيد . عبد اللّه بن محمد بن ابو شيبه از عبد اللّه بن نمير ، از محمد بن اسحاق ، از عبد اللّه بن عمرو بن ضمرة فزارى ، از عبد اللّه بن ابو سليط ، از پدرش ابو سليط كه از حاضران در بدر بود نقل مىكند كه مىگفته است * در روز خيبر نهى رسول خدا از گوشت خر هنگامى ابلاغ شد كه سخت گرسنه بوديم ولى محتويات ديگها را همه دور ريختيم . يزيد بن هارون از يحيى بن سعيد ، از بشير بن يسار نقل مىكند كه * چون خداوند غنايم خيبر را در اختيار رسول خداى گذاشت ، پيامبر ( ص ) آن را بر سى و شش سهم بخش فرمود و هر سهم را براى صد تن نهاده بود . و نيمى از آن براى مصرف در پيشامدها كنار نهاده شد و نيم ديگر ميان مسلمانان بخش شد . اراضى شقّ و نطاة و اطراف آن دو ميان مسلمانان بخش شد و سرزمينهاى وطيحه كتيبة و سلالم از اوقاف بود . گويد ، چون اين كشتزارها نصيب پيامبر ( ص ) و اصحاب شد شمار كارگران مسلمان براى كشت ورزيدن در آن زمينها كفايت نمىكرد و پيامبر ( ص ) آن كشتزارها را در اختيار خود يهوديان گذاشت تا كار كنند و نيمى از محصول از آن ايشان باشد و نيم ديگر از آن مسلمانان . و تا زمان عمر بن خطّاب هم برين منوال بود و در آن هنگام كارگران مسلمان فزونى گرفته توانستند خودشان كشت ورزند و عمر ، يهوديان را به شام تبعيد كرد و در آمد زمينها را ميان مردم بخش مىكرد كه تا امروز برين منوال است . سليمان بن حرب از حمّاد بن زيد ، از يحيى بن سعيد ، از بشير بن يسار نقل مىكند كه مىگفته است * چون پيامبر ( ص ) بر خيبر دست يافت و با غزو آن را گشوده بود ، غنايم را به سى و شش سهم بخش فرمود . نيمى از آن را براى خود برداشته هيجده سهم ديگر را ميان مسلمانان بخش فرمود . و در آن لشكر كشى صد اسب شركت داشت و براى هر اسب دو سهم نهاده شد . موسى بن داود از محمد بن راشد ، از مكحول نقل مىكند كه * پيامبر ( ص ) در روز خيبر براى سوار كار سه سهم نهاد ، يك سهم از بهر خودش و دو سهم از بهر اسبش . عتاب بن زياد از عبد اللّه بن مبارك ، از ابن لهيعة ، از محمد بن زيد ، از عمير آزاد كردهء آبى اللحم نقل مىكند كه مىگفته است * با سرور خود در روز خيبر حاضر بودم و فتح آن